.

Дзяржаўны пагранічны камітэт
Рэспублікі Беларусь

Інфармацыйны партал

Лідскі пагранічны атрад

Гістарычная даведка

Лідскі пагранічны атрад як пераемнік слаўных традыцый 18 Жыткавіцкага пагранічнага атрада (палка) ўтвораны на падставе Указа Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь № 419 "Аб мерах па ўзмацненню аховы Дзяржаўнай граніцы» ад 31 ліпеня 1997 года. 25 жніўня 1998 г. атраду быў уручаны Баявы Сцяг. Гэты дзень і стаў Днём утварэння часткі.

Першым камандзірам часткі быў прызначаны палкоўнік Мендзель Аляксандр Сцяпанавіч. Ён з групай афіцэраў, прыбыўшы ў Ліду 14 верасня 1997, прыступіў да выканання службовых абавязкаў, пра што сведчыць загад № 1 па страявой частцы. Намеснікамі начальніка атрада былі прызначаныя:  

начальнік штаба - падпалкоўнік Вірабян Амаяк Манукавіч;

начальнік аператыўна-вышуковага аддзела - падпалкоўнік Брайво Іван Сцяпанавіч;

начальнік аддзела пагранічнага кантролю - падпалкоўнік Гульцяеў Аляксандр Мікалаевіч;

начальнік аддзела падрыхтоўкі і выхавання асабовага складу - падпалкоўнік Бутранец Віктар Канстанцінавіч;

намеснік камандзіра часткі па тэхніцы і ўзбраенні - падпалкоўнік Цяцюцкі Васіль Васільевіч;

намеснік камандзіра часткі па тылу - падпалкоўнік Кірык Эдуард Мікалаевіч.

Атрад быў створаны на базе двух пагранічных камендатур: «Воранава» Смаргонскага пагранічнага атрада (начальнік камендатуры - падпалкоўнік Віннікаў Аляксандр Мікалаевіч) і "Гожа" Гродзенскага пагранічнага атрада (начальнік камендатуры - падпалкоўнік Зелянко Уладзімір Пятровіч) з месцам дыслакацыі кіравання і падраздзяленняў забеспячэння ў былым ваенным мястэчку РВСН «Паўночны» ў горадзе Лідзе.

Пасля правядзення арганізацыйна-мабілізацыйных мерапрыемстваў 1 снежня 1997 г. участак Дзяржаўнай граніцы быў прыняты пад ахову. Найважнейшым момантамі ў жыцці часткі з'яўляліся: святкаванне 28 мая 1998 года 80-годдзя пагранічных войскаў Рэспублікі Беларусь, уручэнне Баявога Сцяга часткі ў першую гадавіну пагранічнага атрада 25 жніўня 1998.

У лютым 1993 года ў Ліду прыбылі першыя афіцэры - маёр Лыскойт Г. Г. і маёр Пазняк М. Н., а 4 красавіка 1993 - падпалкоўнік Віннікаў А. Н. і прыступілі да фарміравання пагранічнай камендатуры «Ліда» і пагранічных пастоў, тады яшчэ Смаргонскага пагранічнага атрада.

АПК «Беняконі-1» - міжнародны пункт пропуску, пачатак фарміравання - студзень 1993 года. Першы начальнік АПК - маёр Кавалёў А.

У сакавіку 1993 года ўстаноўлены вагончык (модуль) у старым млыны н. п. Беняконі, а з 5.05.93 г. адкрыты стацыянарны пункт пропуску.

Першая змена, якая выступіла на ахову Дзяржаўнай граніцы 18 красавіка 1993, - прапаршчыкі Самаеў А. В., Волкаў А. В., Яцына М. І., Кузьміцкі В. І., Віскуб В. В. Вялікі ўклад у станаўленне АПК унеслі першыя афіцэры-пагранічнікі: падпалкоўнік Шынкевіч І. Ю., маёр Душкевіч К. А., маёр Беняўскі А. А., ст. лейтэнант Аносаў В. Р.

У красавіку 2007 года ў склад аддзялення пагранічнага кантролю «Беняконі-1» уключаны пост пагранічнага кантролю «Геранёны», які абслугоўвае міждзяржаўны пункт пропуску «Геранёны».

АПК «Беняконі-2» - міжнародны чыгуначны пункт пропуску. Пачатак фарміравання - студзень 1993, пачаў функцыянаваць з 5мая 1993г. Першы начальнік АПК - маёр Букін А. А. (1993 -1995гг.). Першая змена - маёр Букін АА., ст. прапаршчык Рудніцкі М. А., прапаршчык Стацэвіч А. А, прапаршчык Аляксееў М. М., прапаршчык Прэцкайла В. Б.

АПК «Доцішкі» - міждзяржаўны пункт пропуску, з 1 чэрвеня 1993 пачаў функцыянаваць. Першы начальнік АПК - маёр Чувашоў А. В.

Пагранічны пост «Канвелішкі» з месцам дыслакацыі ў в. Канвелішкі з 7 сакавіка 1993 г. прыняў пад ахову ўчастак Дзяржаўнай граніцы працягласцю каля 44 кіламетраў. З 1 лістапада 1993 года выступіў на ахову Дзяржаўнай граніцы. Першы начальнік паста – ст. лейтэнант Дземідзенка А. В.

Пагранічны пост «Палецкішкі» з месцам дыслакацыі ў в. Палецкішкі, восенню 1993 прыняў пад ахову ўчастак Дзяржаўнай граніцы каля 30 кіламетраў. Першы начальнік паста – ст. лейтэнант Плоцкі Т. Т. камандаваў падраздзяленнем з 1993 па 1997 гг.

Пагранічны пост "Нача". З вясны 1993 ўсталёўваліся часовыя вагончыкі, і добраўпарадкоўваўся пост. З лістапада 1993 года прыняў пад ахову ўчастак Дзяржаўнай граніцы. Першы начальнік паста – ст. лейтэнант Плоцкі А. Г. камандаваў падраздзяленнем з 1993-1996 гг.

Пагранічны пост «Забалаць» з 1993 года па 1996 год размяшчаўся ў Доме механізатара п. Забалаць, а з 1996 года - абсталяваны стацыянарным, добраўпарадкаваным пастом. З лістапада 1993 года прыняў пад ахову ўчастак Дзяржаўнай граніцы каля 20 кіламетраў. Першы начальнік паста - капітан Кавалевіч А. Л. камандаваў падраздзяленнем з 1993-1995гг.

Пагранічны пост «Новы двор»: добраўпарадкаванне тэрыторыі паста на месцы калгасных майстэрняў пачалося ў ліпені 1994 года, а з 3 лістапада 1994 года прыступіў да аховы Дзяржаўнай граніцы працягласцю каля 20 кіламетраў. Першы начальнік паста - капітан Перавознікаў А. А. камандаваў падраздзяленнем з 1994-1998гг. 

У адпаведнасці з Пастановай Савета Міністраў РБ № 430 ад 18.11.91г. і Дагавора паміж урадам Літоўскай Рэспублікі і Рэспублікі Беларусь па пытанні адкрыцця пунктаў пропуску ад 14.12.1992г.

З 25.05.93г пачаў функцыянаваць міждзяржаўны пункт пропуску «Парэчча-2» (аўтамабільны). Першы начальнік аддзялення - маёр Самуськоў В. камандаваў падраздзяленнем у 1993г. 

З 12.07.93 г. адкрыты міждзяржаўны, а з 18.07.95 г. - міжнародны пункт пропуску "Прывалка". Першы начальнік АПК - маёр Колесаў А.А. камандаваў падраздзяленнем з 1993-1999 гг.

З 1.01.94 г. пачаў функцыянаваць міжнародны грузапасажырскі кругласутачны пункт пропуску «Парэчча - 1». Першы начальнік АПК - падпалкоўнік Абызаў А. Б. камандаваў падраздзяленнем з 1993 па 1995гг. У мэтах выканання загада Камандуючага ПВ РБ 3027 ад 21.04.93 г. і № 030 ад 1.06 94 г. у штат Гродзенскага пага ўведзены пагранічныя пасты.

Пагранічны пост «Глушнева» з дыслакацыяй у н. п. Глушнева.

Са снежня 1994 года па люты 1995 - добраўпарадкаванне тэрыторыі пагп, а з 5.02.95 г. - пачаў ажыццяўляць ахову Дзяржаўнай граніцы.Першы начальнік паста - капітан Альцэвановіч А. А. камандаваў падраздзяленнем з 1995 па 1998 гг.

Першы начальнік паста - капітан Альцэвановіч А. А. камандаваў падраздзяленнем з 1995 па 1998 гг.

Пагранічны пост «Ліхачы» з месцам дыслакацыі ў в. Ліхачы (будынак сельскай бібліятэкі). З 8 ліпеня 1993 года пачаў ажыццяўляць ахову Дзяржаўнай граніцы. Першы начальнік паста - капітан Караленка І. Н. камандаваў падраздзяленнем з 1993 па1995гг.

Пагранічны пост "Прывалка" з месцам дыслакацыі ў н. п. Прывалка. У лістападзе - снежні 1994 года ажыццёўлены мантаж аўтавагонаў і добраўпарадкаванне тэрыторыі паста. З 20 снежня 1994 пост пачаў ажыццяўляць ахову Дзяржаўнай граніцы. Першы начальнік паста – ст. лейтэнант Асабін А. Ю. камандаваў падраздзяленнем з 1994 па1997 гг.

Пагранічная застава № 17 «Сапоцкіна» з месцам дыслакацыі ў в. Сапоцкіна. Першы начальнік заставы - лейтэнант Хадановіч Э. Н.

Упраўленне пагк "Гожа" і рэзервовая пагранічная застава дыслакуюцца ў н. п. Гожа Гродзенскага раёна (будынак дзіцячага саду). Першы камендант пагк - падпалкоўнік Свярчкоў І. Ю.

Пры стварэнні Лідскага пагранічнага атрада стаялі людзі моцныя духам, смелыя, мужныя, адрозныя адданасцю Айчыне, свайму воінскаму абавязку, высокім прафесійным узроўнем.

Сярод іх:

палкоўнік Абызаў А. Е .;

палкоўнік запасу Цяцюцкі В. У .;

палкоўнік запасу Бутранец В. Д. ;

палкоўнік запасу Кірык Э. Н .;

палкоўнік запасу Вірабян А. М .;

палкоўнік запасу Гульцяеў А. Н .;

падпалкоўнік запасу Віннікаў А. Н .;

падпалкоўнік запасу Зелянко В. П.

Асабісты склад часткі прымаў удзел у аператыўна-тактычных і камандна-штабных вучэннях «Нёман-2001», «Бярэзіна-2002», «Чыстае неба - 2003», «Шчыт Айчыны - 2004», «Шчыт Саюза - 2006». На практыцы была паказана гатоўнасць сіл і сродкаў часткі да выканання задач па забеспячэнню дзяржаўнай бяспекі краіны, адпрацаваны дзеянні па барацьбе з крыміналам на граніцы, пошуку, выяўленню і ліквідацыі дыверсійна - разведвальных груп.
Займаючы вядучае становішча сярод частак і злучэнняў органаў пагранічнай службы Беларусі, Лідскі пагранічны атрад пастаянна знаходзіцца ў цэнтры ўвагі дзяржаўных і грамадскіх дзеячаў не толькі Рэспублікі Беларусь, але і іншых дзяржаў.

Так, 24 кастрычніка 2002 г. на завяршальным этапе праверкі пагранічных войскаў у ходзе рабочай паездкі частка наведаў Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь Аляксандр Рыгоравіч Лукашэнка. Двойчы Лідскі пагранічны атрад у рабочым парадку наведваў Сакратар Выканаўчага камітэта Саюзнай дзяржавы Барадзін Павел (23.08.2000 года і 19.12.2006 года). 21 кастрычніка 2004 г Мітрапаліт Мінскі і Слуцкі патрыяршы Экзарх усяе Беларусі Філарэт асвяціў вайсковы храм часткі, які быў узведзены ў гонар памяці прападобнага Сергія ігумена Раданежскага.

На базе Лідскага пагранічнага атрада адбыліся аднадзённыя рабочыя сустрэчы Старшыні Дзяржкампагранвойскаў з кіраўнікамі Службы аховы Дзяржаўнай граніцы пры МУС Літоўскай Рэспублікі А. Сангайла (12 верасня 2001 г.) і С. Страпейка (20 ліпеня 2007 г.), з дырэктарам ФПС Расійскай Федэрацыі генерал - палкоўнікам Тоцкім К. В. (21.10.2002г.) і першым намеснікам трэнера ФСБ Расійскай Федэрацыі - кіраўніком Пагранічнай службы Расійскай Федэрацыі генералам - арміі Пронічававым. 4.11.2002 г. у пагранічным атрадзе былі праведзены аднадзённыя зборы з дэлегацыяй дэпутатаў Нацыянальнага Сходу Беларусі.

Нялёгкая праца ваеннаслужачых ацэнены па вартасці. У Лідскім пагранічным атрадзе праходзяць службу афіцэры і прапаршчыкі, ваеннаслужачыя кантрактнай службы, якія 447 раз заахвочваліся ўрадавымі ўзнагародамі СССР, Рэспублікі Беларусь, іншых дзяржаў. Сярод іх: ордэнам «3а службу Радзіме» - 4 чалавекі; медалём "За баявыя заслугі" - 7 чалавек; медалём «3а адзнаку ў воінскай службе» - 6 чалавек; медалём «За адвагу» - 1 чалавек.